De afgelopen jaren ben ik op verschillende manieren betrokken geweest bij het onderwijs. Als projectleider Sterk Techniek Onderwijs, via Bouw.united in de samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven en sinds dit jaar ook bij Bouwmensen. Vanuit die rollen zie ik dagelijks hoe belangrijk de verbinding tussen ondernemers en onderwijs is.

Toch hoor ik regelmatig dezelfde geluiden. “We kunnen geen vakmensen vinden.” “Er is een enorm tekort.” “De jeugd van tegenwoordig wil niet meer.”

Maar misschien moeten we onszelf eerst een andere vraag stellen: Wat doen wij er zelf aan?

Want vakmensen van de toekomst ontstaan niet vanzelf. Die leiden we samen op als ondernemers hebben we daarin een verantwoordelijkheid. Niet alleen door te wijzen naar scholen of de overheid, maar door zelf actief mee te doen.

Een stageplek aanbieden, een BBL-leerling een kans geven, tijd investeren in begeleiding. Een kundige leermeester beschikbaar stellen. Jonge mensen laten ervaren hoe mooi ons vak is. Dat kost tijd. Dat vraagt aandacht en ja, soms kost het geld.

Maar als we niet bereid zijn die investering te doen, kunnen we moeilijk blijven vragen waar de vakmensen blijven. Ik hoor soms: “Ze zijn te duur.” “Ik heb geen tijd om iemand te begeleiden.” “Ze kunnen nog niets.”

Maar bedenk eens: wie heeft jou het vak geleerd? Wie heeft ooit tijd gemaakt om jou iets uit te leggen? Wie gaf jou de ruimte om fouten te maken en ervan te leren?

Iedere vakman en vakvrouw is ooit begonnen als leerling.

En dan de jeugd. Ook daar wordt veel over gesproken. Generatie Z zou niet willen werken, geen karakter hebben, niet luisteren en geen verantwoordelijkheid nemen. Maar laten we eerlijk zijn: wat vonden onze ouders, leermeesters en werkgevers vroeger van ons? Waarschijnlijk waren er toen precies dezelfde gesprekken.

Elke generatie is anders niet beter of slechter. Jongeren kijken anders naar werk, ontwikkeling en balans, ze stellen meer vragen, willen begrijpen waarom iets gebeurt en zoeken betekenis in wat ze doen.

Dat vraagt misschien iets anders van ons als ondernemers en begeleiders. Minder zenden, meer luisteren, minder oordelen, meer uitleggen, minder denken in verschillen, meer zoeken naar verbinding.

Wanneer we jonge mensen serieus nemen, verantwoordelijkheid geven en laten zien dat ze ertoe doen, ontstaat vaak iets moois dan zie je enthousiasme, betrokkenheid en talent groeien. De toekomst van onze sector wordt niet bepaald door de vraag of er genoeg jongeren zijn. De toekomst wordt bepaald door de vraag of wij bereid zijn om in die jongeren te investeren.

Laten we daarom stoppen met mopperen over het tekort aan vakmensen en beginnen met het creëren ervan. Want iedere leerling die vandaag een kans krijgt, kan morgen het verschil maken voor een bedrijf, een sector en onze samenleving. De vakmensen van de toekomst zitten nu in de schoolbanken, lopen stage of beginnen net aan hun eerste werkdag.

De vraag is niet waar ze blijven.

De vraag is: zijn wij bereid om ze welkom te heten, op te leiden en te begeleiden?

Want als onderwijs en ondernemers samen optrekken, bouwen we niet alleen aan gebouwen, projecten en bedrijven. Dan bouwen we aan mensen en uiteindelijk is dat de mooiste investering die we kunnen doen.